Kategoria: Aktualności

Z dumą informujemy, iż nasze prawniczki – Justyna Dulewicz, Dominika Guz oraz Monika Niechoda pomyślnie zdały egzaminy wstępne na aplikacje adwokacką i radcowską.
Serdecznie gratulujemy, witamy w gronie aplikantów oraz życzymy sukcesów w dalszej pracy zawodowej.

W dniu 27 września bieżącego roku na stronie Sejmu opublikowano Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw. Projekt został obecnie skierowany do opinii Biura Legislacyjnego.

Projekt ustawy przewiduje m.in.:

/ Zmianę w zakresie właściwości Sądów Okręgowych w sprawach majątkowych – Sądy Okręgowe mają rozpoznawać sprawy, w których wartość przedmiotu sporu przekracza sto tysięcy złotych.

/ Możliwość udzielenia pełnomocnictwa do niektórych czynności procesowych w postaci upoważnienia do odbioru pism sądowych, które można będzie udzielić każdej osobie fizycznej.

/ Orzekanie przez Sąd z urzędu o obowiązku zapłaty odsetek od zasądzonych kosztów procesu.

/ Obowiązek wyraźnego wyodrębnienia oświadczeń, twierdzeń oraz wniosków w piśmie wnoszonym przez profesjonalnego pełnomocnika. Wnioski dowodowe zgłoszone tylko
w uzasadnieniu mają nie wywierać żadnych skutków prawnych.

/ W przypadku bezskuteczności doręczenia pozwu, Powód ma zostać zobowiązany do doręczenia pozwu za pośrednictwem komornika wyłącznie, gdy Pozwanym jest osoba fizyczna – chyba, że aktualność wskazanego w pozwie adresu zamieszkania Pozwanego nie budzi wątpliwości. Wówczas przyjmuje się fikcję doręczenia.

/ Doręczenie korespondencji sądowej przez komornika ma również rozciągać się poza granice kraju.

/ Usunięcie z regulacji dotyczącej składania pism procesowych w placówce pocztowej zapisu dotyczącego formy przesyłki. Obowiązujące obecnie przepisy przewidują, że złożenie pisma procesowego jedynie w formie przesyłki poleconej wywiera skutek równoznaczny z wniesieniem pisma do sądu.

/ Podstawą zarzutu potrącenia może być również wierzytelność o zwrot spełnionego świadczenia przysługująca jednemu z dłużników solidarnych wobec pozostałych współdłużników.

/ Możliwość wydania wyroku na posiedzeniu niejawnym, na którym zamknięto rozprawę.

/ Możliwość wniesienia zażalenia na postanowienie, którego przedmiotem jest sprostowanie lub wykładnia orzeczenia albo ich odmowa.

/ W przypadku gdy przepis szczególny wskazuje, że na postanowienie sądu przysługuje zażalenie, nie określając jednocześnie, który sąd ma je rozpoznać, zażalenie ma rozpoznawać sąd drugiej instancji.

/ Brak obowiązku wskazania adresu poczty elektronicznej w postępowaniu gospodarczym.

/ Wprowadzenie działu poświęconego postępowaniu z udziałem konsumentów tj. w sprawach o roszczenia konsumenta przeciwko przedsiębiorcy oraz o roszczenia przedsiębiorcy przeciwko konsumentowi, o ile konsument ten jest stroną postępowania.

/ Możliwość doręczania odpisów pism w postępowaniu egzekucyjnym przez komornika
za pośrednictwem ePUAP, na wniosek strony.

/ Braki w składzie organów dłużnika nie będą stanowiły podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Jeżeli zaistnieje konieczność ochrony interesów, sąd z urzędu ustanowi kuratora po przekazaniu przez komornika informacji w tym przedmiocie wraz z aktami sprawy.

/ Strony będą miały możliwość poddania sprawy zawisłej przed sądem pod rozstrzygnięcie sądu polubownego aż do prawomocnego zakończenia sprawy.

Projektowane zmiany należy w większej mierze ocenić pozytywnie, gdyż rozstrzygają kwestie, będące przedmiotem licznych sporów, jak np. zachowanie terminu sądowego w przypadku złożenia pisma procesowego w formie paczki, a nie listu poleconego, z uwagi na objętość oraz wagę pisma
i załączników. Zdecydowanie kontrowersyjną kwestią wydaje się realizowane bezpośrednich doręczeń przez komorników sądowych również poza granicami kraju, podczas gdy czynności te można byłoby rozwiązać w trybie pomocy prawnej w porozumieniu z danym krajem. Proponowana zmiana w tym zakresie niewątpliwie naraża stronę powodową na poniesienie wysokich kosztów z uwagi na obowiązek uiszczenia zaliczki na poczet takowego doręczenia, co w większości przypadków może prowadzić do uniemożliwienia powodowi realizacji przysługujących mu praw.

W dniu 24 sierpnia 2022 r. weszła w życie ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o zmianie ustawy o Rządowym Funduszu Rozwoju Dróg oraz niektórych innych ustaw. Ustawa ta uchyliła obowiązujący w okresie stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii zakaz potrącania kar umownych oraz dochodzenia zaspokojenia z zabezpieczenia, zastrzeżonych na wypadek niewykonania lub nienależytego wykonania umów w sprawach zamówień publicznych, przewidziany w art. 15r¹ tzw. ustawy Covidowej.

Jednocześnie ustawa uchylająca wprowadza pewne ograniczenia w dochodzeniu kar umownych w przypadku zdarzeń w postaci niewykonania lub nienależytego wykonania umowy PZP. Jeśli zdarzenie miało miejsce:

• do dnia 31 grudnia 2020 r., można dokonać potrącenia kary umownej lub dochodzić zaspokojenia z zabezpieczenia nie wcześniej niż od dnia 1 października 2022 r.,
• w okresie od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2021 r., można dokonać potrącenia kary umownej lub dochodzić zaspokojenia z zabezpieczenia nie wcześniej niż od dnia 1 stycznia 2023 r.,
• w okresie od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia 24 sierpnia 2022 r., można dokonać potrącenia kary umownej lub dochodzić zaspokojenia z zabezpieczenia nie wcześniej niż od dnia 1 kwietnia 2023 r.

W uzasadnieniu projektu ustawy Ustawodawca powołał się na problematyczność dotychczasowych regulacji i pojawiające się postulaty ich zmiany bądź uchylenia. Ustawodawca zwrócił uwagę, że utrzymanie obowiązujących rozwiązań miałoby negatywne skutki dla wykonawców, gwarantów, a także dla zamawiających, którzy mogą mieć problemy z wyegzekwowaniem skumulowanych kar umownych. Ponadto uzasadniając wprowadzenie terminowego ograniczenia w dochodzeniu kar umownych lub zaspokojenia z zabezpieczenia wskazano, iż ma ono na celu umożliwienie dłużnikom przygotowania się do spłaty zobowiązań.

Do pierwszego czytania w Sejmie skierowano Senacki projekt ustawy o zmianie kodeksu postępowania karnego. Projekt ustawy przewiduje jedynie zmianę kodeksu w zakresie terminu do sporządzenia apelacji  – ma on wynosić 30 dni w przypadku, gdy termin do sporządzenia uzasadnienia wyroku został przedłużony. Sąd ma mieć obowiązek zawiadomienia o przedłużonym terminie stronę, doręczając jej wyrok wraz z uzasadnieniem. W przypadku błędnego wskazania terminu przez Sąd i zastosowania się do niego przez Stronę, apelacja ma być uważana za wniesioną w terminie.

Na gruncie obowiązujących przepisów, termin do wniesienia apelacji w sprawach karnych wynosi 14 dni od daty doręczenia stronie wyroku z uzasadnieniem, bez względu na fakt czy termin na sporządzenie przez Sąd uzasadnienia wyroku był przedłużony.

W uzasadnieniu ustawy dostrzeżono obowiązującą rozbieżność pomiędzy uprawnieniami Sądu do skorzystania z wydłużonego terminu do sporządzenia uzasadnienia w sprawach wielotomowych i szczególnie zawiłych, a brakiem takowej możliwości Strony, co może powodować trudności w sporządzeniu rzetelnej i skutecznej apelacji. Projektowaną zmianę należy zatem ocenić pozytywnie, tym bardziej w świetle analogicznego rozwiązania na gruncie procedury cywilnej, zgodnie z którym w takich przypadkach wydłużono termin na sporządzenie apelacji do 3 tygodni.

W dniu 15 lipca br. na stronie Rządowego Centrum Legislacji opublikowano projekt ustawy Ministra Rodziny i Polityki społecznej o sporach zbiorowych pracy. Ustawa ma określać zasady wszczęcia, prowadzenia i rozwiązywania sporu zbiorowego pracy i zastępować w tym zakresie obowiązującą obecnie ustawę o rozwiązywaniu sporów zbiorowych z dnia 23 maja 1991 r.

Szczególnego podkreślenia wymaga fakt, iż ustawa ma mieć zastosowanie nie tylko do pracowników zatrudnionych na podstawie stosunku pracy, lecz również osób świadczących pracę za wynagrodzeniem na innej podstawie, o ile nie zatrudniają do danej pracy również innych osób oraz mają prawa i interesy związane z wykonywaniem pracy, które mogą być reprezentowane i bronione przez związek zawodowy. Analogicznie za pracodawcę ma być uważany podmiot nie tylko zatrudniający pracowników w ramach stosunku pracy, lecz również inne osoby wykonujące pracę zarobkową.

Ustawa ponadto definiuje jako spór zbiorowy pracy, spór osób wykonujących pracę zarobkową z pracodawcą lub pracodawcami o zbiorowe prawa lub wolności związkowe, a także o zawodowe, ekonomiczne lub socjalne zbiorowe interesy lub prawa, związane z wykonywaniem pracy. Celem ustawodawcy było odejście od obowiązującego enumeratywnego określenia przedmiotu sporu zbiorowego.

W ramach sporu zbiorowego, prawa lub wolności związkowe oraz prawa lub interesy zbiorowe pracowników miałyby być reprezentowane przez związki zawodowe, natomiast prawa lub interesy pracodawców mogą być reprezentowane przez organizację pracodawców, której są członkami. Ponadto spór zakładowy z pracodawcą ma być prowadzony przez zakładową organizację związkową, a spór ponadzakładowy z kilkoma pracodawcami mogą prowadzić ponadzakładowe organizacje związkowe.

Zgodnie z projektowaną ustawą:

/ spór zbiorowy ma powstać w przypadku nieuwzględnienia żądań organizacji związkowej przez pracodawcę w terminie wyznaczonym przez organizację, nie krótszym niż 7 dni;

/ w przypadku zaistnienia sporu, pracodawca ma być zobligowany do podjęcia rokowań w celu jego polubownego rozwiązania – ustawa wprowadza karę grzywny lub ograniczenia wolności za ich niepodjęcie;

/ organizacja związkowa, która wystąpiła z określonymi żądaniami ma uprawnienie do uprzedzenia, że w razie ich nieuwzględnienia zostanie ogłoszony strajk, lecz nie wcześniej niż przed upływem 21 dni od dnia zgłoszenia żądań;

/ rokowania mają kończyć się zawarciem porozumienia, kończącym spór bądź sporządzeniem protokołu rozbieżności; jeśli w trakcie rokowań pracodawca nie uwzględni wszystkich zgłoszonych w wyniku rokowań żądań, a organizacja związkowa je podtrzymuje, wówczas spór ma być prowadzony z udziałem mediatora;

/ jeśli mediacja nie rokuje rozwiązaniem sporu, organizacja związkowa może zorganizować jednorazowo strajk ostrzegawczy, nie dłuższy niż 2 godziny; mediacja analogicznie jak rokowania kończy się zawarciem porozumienia, kończącym spór bądź sporządzeniem protokołu rozbieżności;

/ spór pomiędzy stronami może trwać nie dłużej niż 9 miesięcy, liczone od dnia nieuwzględnienia przez pracodawcę żądań organizacji związkowej; okres ten może zostać przedłużony na mocy porozumienia stron sporu na nie dłużej niż kolejne 3 miesiące;

/ spór wygasa, jeśli organizacja związkowa odstąpi od prowadzenia sporu bądź nie zostanie zawarte porozumienie lub sporządzony protokół rozbieżności, a następnie nie zostanie przeprowadzone głosowanie w sprawie ogłoszenia strajku, skutkujące jego późniejszym ogłoszeniem;

/ organizacja związkowa, która prowadzi spór może, nie korzystając z prawa do strajku, podjąć próbę rozwiązania sporu przez poddanie go rozstrzygnięciu kolegium arbitrażu społecznego;

/ strajk nie może być ogłoszony bez uprzednim podjęciem rokowań, chyba że bezprawne działanie pracodawcy uniemożliwiło przeprowadzenie rokowań lub postępowania mediacyjnego bądź pracodawca rozwiązał stosunek prawny będący podstawą wykonywania pracy z prowadzącym spór działaczem związkowym;

/ zapewniono sądową możliwość kontroli legalności przeprowadzonego głosowania w sprawie ogłoszenia strajku.

Projekt ustawy znajduje się dopiero na etapie uzgodnień. Jako planowany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów określono IV kwartał 2022 r.